Τα τελευταία χρόνια στην Ελλάδα, έναν από τους ισχυρότερους ναυτιλιακούς κόμβους παγκοσμίως, όλο και περισσότεροι μαθητές στρέφονται προς τις σπουδές στη Ναυτιλία. Όμως, υπάρχει μια βασική παρεξήγηση ανάμεσα στους κύκλους των μαθητών και των γονέων καθώς πολλοί δεν γνωρίζουν ότι στη ναυτιλία δεν υπάρχει ένας δρόμος, αλλά δύο αρκετά διαφορετικοί. Η επιλογή ανάμεσα σε αυτούς τους δύο δρόμους δεν αφορά μόνο τις σπουδές, αλλά και τον τρόπο ζωής στην επαγγελματική καθημερινότητα.
Από τη μία πλευρά βρίσκονται οι Ακαδημίες Εμπορικού Ναυτικού (ΑΕΝ), οι οποίες συνήθως οδηγούν σε μια καριέρα πάνω στο πλοίο, είτε με την ειδικότητα του Πλοιάρχου ή με αυτή του Μηχανικού. Από την άλλη, τα Τμήματα Ναυτιλιακών Σπουδών, που κατευθύνουν τις σπουδές προς τη διοίκηση και την οργάνωση της ναυτιλίας από τη στεριά. Δύο επιλογές που ακούγονται παρόμοιες, αλλά πρακτικά εμφανίζουν σημαντικές διαφορές τόσο ως προς την εκπαιδευτική διαδικασία, όσο και ως προς τις επαγγελματικές διαδρομές.
Αν κάποιος επιλέξει τις Ακαδημίες Εμπορικού Ναυτικού (ΑΕΝ), ουσιαστικά επιλέγει τη θάλασσα. Οι σχολές αυτές προετοιμάζουν τους φοιτητές για τα επαγγέλματα του Πλοιάρχου και του Μηχανικού, προσφέροντας όλο το θεωρητικό και πρακτικό υπόβαθρο. Η εκπαίδευση συνδυάζει θεωρία και πρακτική, καθώς περιλαμβάνει υποχρεωτικά εκπαιδευτικά ταξίδια μόλις από το δεύτερο εξάμηνο. Αυτό σημαίνει ότι από νωρίς θα μπει κανείς στο πραγματικό περιβάλλον εργασίας, το οποίο αποτελεί για πολλούς και τη μεγαλύτερη τροχοπέδη. Η καθημερινότητα στη θάλασσα δεν είναι εύκολη για όλους, καθώς συνεπάγεται πολύμηνη απουσία από το σπίτι, βάρδιες, απαιτητικές συνθήκες και μεγάλη ευθύνη. Από την άλλη πλευρά, προσφέρει σημαντικά πλεονεκτήματα, όπως αρκετά εύκολη και γρήγορη είσοδο στην αγορά εργασίας και προοπτική για ιδιαίτερα υψηλές απολαβές.
Στον αντίποδα βρίσκονται τα Τμήματα Ναυτιλιακών Σπουδών. Σκοπός αυτών των τμημάτων δεν είναι τα ίδια τα ταξίδια αλλά η οργάνωση και η βελτιστοποίηση των ναυτιλιακών επιχειρηματικών δραστηριοτήτων. Τα προγράμματα σπουδών στοχεύουν στην κατάρτιση των φοιτητών σε αντικείμενα, που μπορούν να οδηγήσουν στην αποτελεσματικότερη διοίκηση, στη βελτιστοποίηση των διαδικασιών και στην αύξηση της κερδοφορίας των ναυτιλιακών επιχειρήσεων. Σημαντικούς πυλώνες στα προγράμματα σπουδών αποτελούν τα χρηματοοικονομικά, η οργάνωση και διοίκηση επιχειρήσεων, η διαχείριση εφοδιαστικής αλυσίδας και παράλληλα εξειδικευμένα γνωστικά πεδία στον χώρο της ναυτιλίας, όπως οι ναυλώσεις, το ναυτικό δίκαιο και η τεχνολογία των πλοίων. Οι σπουδές στα Ναυτιλιακά οδηγούν κυρίως σε θέσεις εργασίας σε ναυτιλιακές εταιρείες, γραφεία logistics και πολυεθνικές εταιρείες και οργανισμούς. Ουσιαστικά, τα Τμήματα Ναυτιλιακών Σπουδών προετοιμάζουν αποφοίτους που θα αποτελέσουν τον “εγκέφαλο” πίσω από τα πλοία.
Στην Ελλάδα, οι βασικές επιλογές είναι:
- Πανεπιστήμιο Πειραιώς – Τμήμα Ναυτιλιακών Σπουδών
- Πανεπιστήμιο Αιγαίου (Χίος) – Τμήμα Ναυτιλίας και Επιχειρηματικών Υπηρεσιών
- Ε.Κ.Π.Α. (Ψαχνά/Εύβοια) – Τμήμα Διαχείρισης Λιμένων και Ναυτιλίας
Στην πραγματικότητα, οι Ακαδημίες Εμπορικού Ναυτικού και τα Τμήματα Ναυτιλιακών Σπουδών γεννούν αποφοίτους, που καλύπτουν διαφορετικούς ρόλους μέσα στο ίδιο οικοσύστημα. Μάλιστα, σε πολλές περιπτώσεις απόφοιτοι των Ακαδημιών Εμπορικού Ναυτικού μετά από κάποια έτη εμπειρίας στη θάλασσα επιστρέφουν στη στεριά και διεκδικούν θέσεις διοίκησης. Συμπερασματικά, δε θα μπορούσαμε να αξιολογήσουμε πως η μία επιλογή είναι καλύτερη από την άλλη. Πρόκειται για δύο διαφορετικούς δρόμους με διαφορετικές απαιτήσεις, αρκετά διαφορετική καθημερινότητα, όμως όχι και τόσο διαφορετικές επαγγελματικές προοπτικές.
Αν είσαι μαθητής, το πιο σημαντικό που πρέπει να κρατήσεις είναι ότι αυτή η επιλογή πρέπει να βασιστεί στην προσωπικότητα και τον τρόπο ζωής που προσβλέπεις και όχι μόνο στις οικονομικές απολαβές και την αγορά εργασίας. Η ναυτιλία δεν είναι απλώς ένας κλάδος. Είναι ένας ολόκληρος κόσμος. Και μέσα σε αυτόν τον κόσμο, υπάρχει χώρος για πολλές και διαφορετικές προσωπικότητες, αρκεί να βρουν τη θέση που τους ταιριάζει.
Επεξεργασία - Επιμέλεια: Χρήστος Καρακωστίδης, Σύμβουλος Σταδιοδρομίας LABORA.
Share this post
